ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ( Pralay missiles ) ಸಾಲ್ವೋ ಉಡಾವಣೆ(salvo launch) : ಡಿಆರ್‌ಡಿಒ ಮಹತ್ವದ ಸಾಧನೆ

January 2, 2026 spardhatimes

Share With Friends

ದೇಶೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಬಲ ನೀಡುವಂತೆ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (DRDO-Defence Research and Development Organisation) ಒಡಿಶಾ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಲಾಂಚರ್‌ನಿಂದ ಎರಡು ಪ್ರಲೇ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಸಾಲ್ವೋ ಉಡಾವಣೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಿತು.

ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆ (ಡಿಆರ್‌ಡಿಒ) ಡಿಸೆಂಬರ್ 31, 2025ರಂದು ಎರಡು ‘ಪ್ರಳಯ’ ಕ್ಷಿಪಣಿ(Pralay missiles)ಗಳನ್ನು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದ ಅಂತರದಲ್ಲಿ (ಸಾಲ್ವೊ ಲಾಂಚ್ / salvo launch) ಒಂದೇ ಲಾಂಚರ್‌ನಿಂದ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಉಡಾವಣೆ ಮಾಡಿದೆ. ಒಡಿಶಾ ಕರಾವಳಿಯ ಚಂಡಿಪುರದ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟೆಸ್ಟ್ ರೇಂಜ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸುಮಾರು 10.30ಕ್ಕೆ ಈ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.

ಬಳಕೆದಾರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಭಾಗವಾಗಿ ನಡೆದ ಈ ಫ್ಲೈಟ್-ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು ನಿಗದಿತ ಪಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಎಲ್ಲಾ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಾಧಿಸಿವೆ. ಐಟಿಆರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದ್ದ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಸೆನ್ಸರ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ಗುರಿ ಪ್ರದೇಶದ ಸಮೀಪ ನಿಯೋಜಿಸಲಾದ ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದ ಟೆಲಿಮೆಟ್ರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಅಂತಿಮ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ.

ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಬಳಕೆದಾರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಎರಡೂ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು ಯೋಜಿತ ಪಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದವು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಹಾರಾಟದ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿದವು. ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟೆಸ್ಟ್ ರೇಂಜ್ (ಐಟಿಆರ್), ಚಂಡಿಪುರ ಮತ್ತು ಆನ್‌ಬೋರ್ಡ್ ಟೆಲಿಮೆಟ್ರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಪ್ರಲೇ ಎಂಬುದು ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದೊಂದಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಘನ-ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲಂಟ್ ಕ್ವಾಸಿ-ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಬಹು ಗುರಿ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೆ ವಿಭಿನ್ನ ಸಿಡಿತಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಬಲ್ಲದು. ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರ ಇಮಾರತ್ ಇತರ ಡಿಆರ್‌ಡಿಒ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದೆ.

ಪ್ರಳಯ – ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ದೇಶೀಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ :
ಪ್ರಳಯವು ದೇಶೀಯವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಘನ ಇಂಧನ ಆಧಾರಿತ ಕ್ವಾಸಿ-ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ನ್ಯಾವಿಗೇಶನ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಉನ್ನತ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ವಿವಿಧ ಗುರಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹಲವು ರೀತಿಯ ವಾರ್ಹೆಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿಗೆ ಇದೆ.

ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನ ರಿಸರ್ಚ್ ಸೆಂಟರ್ ಇಮಾರತ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಡಿಆರ್‌ಡಿಒಯ ಹಲವು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳು—ಡಿಫೆನ್ಸ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಅಂಡ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ, ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ, ಆರ್ಮಮೆಂಟ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಅಂಡ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಎಸ್ಟಾಬ್ಲಿಶ್ಮೆಂಟ್, ಹೈ ಎನರ್ಜಿ ಮೆಟೀರಿಯಲ್ಸ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ, ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಮೆಟಲರ್ಜಿಕಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ, ಟರ್ಮಿನಲ್ ಬಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿ, ಆರ್ & ಡಿ ಎಸ್ಟಾಬ್ಲಿಶ್ಮೆಂಟ್ (ಎಂಜಿನಿಯರ್ಸ್) ಮತ್ತು ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟೆಸ್ಟ್ ರೇಂಜ್—ಗಳ ಸಹಕಾರದಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಾರತ್ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮತ್ತು ಭಾರತ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ-ಉತ್ಪಾದನಾ ಪಾಲುದಾರರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಏಕೀಕರಣವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಡಿಆರ್‌ಡಿಒಯ ಹಿರಿಯ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಬಳಕೆದಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದರು.

Exam Notes :

· ಪ್ರಳಯ ಎಂಬುದು DRDO ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಘನ ಇಂಧನ ಆಧಾರಿತ ಕ್ವಾಸಿ-ಬ್ಯಾಲಿಸ್ಟಿಕ್ ಕ್ಷಿಪಣಿ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿಯ ಸಾಲ್ವೋ ಉಡಾವಣೆ ಡಿಸೆಂಬರ್ 31, 2025ರಂದು ನಡೆಯಿತು.

· ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಒಡಿಶಾ ಕರಾವಳಿಯ ಚಂಡಿಪುರದಲ್ಲಿರುವ ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಟೆಸ್ಟ್ ರೇಂಜ್ (ITR) ನಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.

· ಸಾಲ್ವೋ ಲಾಂಚ್ ಎಂದರೆ ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಲಾಂಚರ್‌ನಿಂದ ಹಲವು ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳ ಉಡಾವಣೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆಯ ಬಳಕೆದಾರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಪ್ರಯೋಗದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮತ್ತು ನ್ಯಾವಿಗೇಶನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹೊಂದಿದೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಬಹು ಗುರಿಗಳಿಗೆ ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯ ವಾರ್ಹೆಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ.

· ಈ ಕ್ಷಿಪಣಿಯನ್ನು ರಿಸರ್ಚ್ ಸೆಂಟರ್ ಇಮಾರತ್ (RCI), ಹೈದರಾಬಾದ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ DRDL, ASL, ARDE, HEMRL, DMRL, TBRL ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು DRDO ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದವು.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿಯ ಹಾರಾಟವನ್ನು ITR ಟ್ರ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಸೆನ್ಸರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಆನ್‌ಬೋರ್ಡ್ ಟೆಲಿಮೆಟ್ರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಿವೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಭಾರತದ ದೇಶೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಕ್ಷಿಪಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಏಕೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಭಾರತ್ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (BDL) ಮತ್ತು ಭಾರತ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (BEL) ಪಾಲುದಾರರಾಗಿವೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ Make in India – Defence ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ.

· ಪ್ರಳಯ ಕ್ಷಿಪಣಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಯುದ್ಧ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ವೇಗದ ಹಾಗೂ ನಿಖರ ದಾಳಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿವೆ.